شیطان از جنس جن است، از آتش خلق شده است و قبل از اینکه از بهشت رانده شود خدا را بسیار عبادت می کرد به همین دلیل« عزازیل » نام گرفت . حضرت علی (ع) فرمودند: شیطان 70 هزار سال خدا را عبادت کرد و فقط یک نماز دو رکعتی او چهار هزار سال این دنیا طول کشید. وقتی خدا انسان را از خاک آفرید و در وی روح خدائی دمید به تمام ملائکه دستور داد که بر آدم سجده کنند و همه سجده کردند به غیر از ابلیس. شیطان ادّعا کرد: من 70 هزار سال تو را عبادت کرده ام و خود فرموده ای که هر عبادتکنند های را پاداشی در خور شأنش عطا میفرمائی ، ازعرش الهی ندا آمد : هرچه میخواهی بگو تا در جزای طاعاتت در دنیا به تو عطا کنیم. شیطان چون میدید از نعمتها و الطاف ارزشمند بهشت محروم گشته ، و انسان باعث این محرومیّت عظیم او گشته با هدف انتقام از آدم و فرزندان او درخواست نمود:
اول اینــکـه ؛ اجازه فرمائی تا قیامت زنده بمانم .
دوم اینــکه ؛ در مقابل هر یک از فرزندان آدم ، دو فرزند به من عطا کنی که برای هر یک از اولاد آدم دو فرزند را مسلط کنم تا آنها را به گمراهی بکشانم.
سـوم اینکه؛ می خواهم مرا در بدن اولاد آدم همانند خون جریان دهی که از هرجای بدنش بتوانم او را به معصیت بکشانم.
چهارم اینکه ؛ می خواهم اولاد آدم ما را نبینند ولی ما آنها را ببینیم.
پنــجم اینکه ؛ می خواهم به من قدرتی دهی که به هر شکلی که می خواهم در آیم و هر کجا که می خواهم بروم.
ششــم اینکه ؛می خواهم تا دم مرگ پیش اولاد آدم باشم. ( یعنی حتّی وقتی حضرت ملک الموت برای قبض روح به سراغ انسان می آید شیطان هم حاضر می شود و انسان را وسوسه می کند.) حضرت امام محمد باقر (ع) فرمودند: هنگامی که انسان در حال جان دادن است ، خیلی تشنه می شود و در آن هنگام شیطان با یک لیوان آب می آید و می گوید اگر بر من سجده کنی و کافر شوی این آب را به تو می دهم ! وقتی نا امید می شود شیطان آب را می ریزد و می گوید من از تو بیزارم و می رود.
هفتـم اینکه ؛ می خواهم که مرا بر دل و جان و افکار اولاد آدم مسلط گردانی تا او رابه سوی گناه وسوسه کنم.
* خداوند می فرمایند: تمام خواسته هایت را برآورده می کنم ، ولی هر کسی مرید تو باشد او را با تو به جهنم می فرستم. بعد شیطان فریاد میزند : ای خدا به عزّ ت و جلالت قسم ؛ که همه ی انسان ها را گمراه می کنم ! مگر عدّه ی معدودی که بنده ی خاص تو هستند، و با اخلاص تسلیم امر خدائیت باشند ، میدانم که حیله و وسوسه های من بر آن پاکدلان گارگر نخواهد بود . سپس گفت؛ حالا که مرا از بهشت برین بیرون می کنی جایی برای زندگی کردنم معین فرما . ندا شنید که : تو را در هر کجا که محل رفت و آمد و زندگی مردم است قرار دادم و سر هر سفره ای که نام من برده نشود؛ بنشین با آنها که همچون حیوانات گرسنه تغذیه میکنند ، غذا بخور، حضرت امام محمّد باقر (ع) در این باره می فرمایند: اگر اول غذا یادتان رفت بسم ا... بگویید ،در وسط یاآخر غذا بگویید تا شیطان بی بهره گردد . بعد شیطان درخواست نمود : برای من کتابی قرار بده. خداوند فرمود: کتاب تو وشم ( خالکوبی ها و کتاب های سحر و جادو ) است. اولین کسی که سحر و جادو را به انسان آموخت شیطان بود. بعد شیطان گفت: برای من حدیثی قرار بده. خداوند فرمود: حدیث تو دروغ است. بعد گفت: برای من دام و وسیله ی شکار قرار بده. خداوند فرمودند: زنان را وسیله ی صید و به دام انداختن مردم قرار دادم.
وزی حضرت محمّد (ص) شیطان را در مسجد الحرام دیدند .پیش او رفته و گفتتد: ای ملعون چرا ناراحتی ؟ شیطان گفت: از تو و امت تو ناراحتم. حضرت فرمود: چرا از من ناراحتی ؟ شیطان گفت: که چون این همه تلاش می کنم که مردم را گمراه کنم ولی تو در قیامت از آنها شفاعت می کنی و تمام زحمات مرا به هدر می دهی به همین خاطر با تو دشمنم. حضرت فرمود از امتم چرا ناراحتی؟ شیطان گفت: امت تو خصوصیاتی دارند که امت های دیگر ندارند.
اول اینکه؛ وقتی به هم می رسند سلام می کنند که سلام اسم خداست و من از این اسم می ترسم.
دوم اینکه؛ همدیگر را می بینند با یکدیگر دست می دهند و تا دستهایشان از هم در نیامده گناهانشان بخشیده می شود.
سوم اینکه ؛ وقتی می خواهند غذا بخورند بسم ا... می گویند و من دیگر نمی توانم غذا بخورم و گرسنه می مانم.
چهارم اینکه ؛ بعد از غذا خودن الحمد و لل... می گویند .
پنجم اینکه ؛وقتی اسم تو می آید بلند بلند صلوات ختم می کنند و آنقدر صواب آن زیاد است که من فرار می کنم .
ششم اینکه ؛وقتی می خواهند کاری بکنند ان شا ا... می گویند و من دیگر نمی توانم در آن کار دخالت کنم و آن را بر هم زنم.
هفتم اینکه ؛ صدقه می دهند و وقتی که صدقه می دهند هم گناهانشان آمرزیده می شود و هم 70 نوع بلا را از خود دور می کنند. به همین دلیل حضرت نبی اکرم (ص) فرمودند: وقتی انسان دستش را در جیبش میکند تا صدقه بدهد 70 شیطان دست او را می گیرند تا او را منصرف کنند.
هشتم آنکه ؛قرآن می خوانند و در خانه ای که قرآن خوانده می شود دیگر جایی برای من نمی ماند. چون در آن خانه ملائکه رفت و آمد می کنند.
نهم اینکه ؛ مرا زیاد لعنت می کنند و با هر لعنت یک زخم بر بدنم می افتد و تا زمانی که آن شخص را به گمراهی نکشانم آنها خوب نمی شوند.
دهم اینکه ؛ هنگامی که گناه می کنند سریع توبه می کنند و زحمات مرا به هدر می دهند.
یازدهم اینکه ؛ عطسه که می کنند الحمد و لا... می گویند. حضرت فرمودند: عطسه از طرف خداوند و خمیازه از طرف شیطان است وقتی عطسه می کنید باید الحمد و لا... بگویید.
وقتی انسان نماز می خواند شیطان از او دور می شود به خصوص اگر سجده ی نماز طولانی باشد. شیطان از روی ناراحتی فریاد می کشد.
حضرت امام صادق (ع) فرمودند: هر کس نماز نخواند از شیطان پست تر است چون شیطان یک خطا کرد و آن هم اینکه بر حضرت آدم سجده نکرد. ولی انسان اگر نماز نخواند برای خدا سجده نمی کند.
حضرت محمّد (ص) فرمودند: مجّوز عبور از پل صراط نماز است و فرمودند اگر نماز مؤمن قبول شود بقیّه ی اعمال او نیز قبول درگاه الهی می باشد. در نماز ها نماز صبح خیلی سفارش شده است و دلیل آن این است که در هنگام شب فرشتگان شب پیش انسان هستند و اعمال شب را می نویسند و هنگامی که اذان صبح را می دهند فرشتگان شب می روند و جای خود را به فرشتگان روز می دهند. پس اگر نماز صبح را بخوانیم در دو پرونده ثبت می شود و آخرین عمل که همین نماز صبح است را فرشتگان می نویسند و اولین چیزی که در پرونده ی صبح ثبت می شود نیز همان نماز صبح است. و هم چنین از حضرت امام صادق (ع) نقل گشته: که از صفات مؤمن این است که بسم ا... الرحمن الرحیم را در نماز بلند بگویند و هر کس بعد از تکبیر نماز ، قبل از شروع حمد اعوذ با... من الشیطان الرجیم را بگوید به اندازه ی هر مویی که در بدن اوست هزار حسنه برای او می نویسند.
حضرت پیامبر (ص) فرمودند : هر کس بعد از نماز تسبیحات حضرت زهرا (س) را که ( 34 ا... اکبر، 33 الحمدو لا... ، 33 سبحان ا... ) را بگوید به خصوص اگر با انگشتان بشمارد همان دست هایش او را در روز قیامت شفاعت می کند.
منبع: وبلاگ کانون قرآن و نهج البلاغه دانشگاه علوم پزشکی اردبیل